Doprinos magiji srpskog slikarstva

Piše Dejan Đorić

U čemu je posebnost dela Slavka Krunića? Ima se utisak da se on možda i muči dok slika, kao da katkad ubija, ne oplemenjuje likovnu materiju, međutim, krajnji rezultat je čaroban a slika celovita

Vanredan uspeh izložbe slika pod nazivom „Mauzolej“ u beogradskoj Galeriji ULUS upućuje na Slavka Krunića kao na sve važnijeg umetnika. Beogradskoj publici prikazao je svoje slike ponovo posle deset godina ali to nije jedino njegovo postignuće u ovoj godini. U toku je samostalna izložba slika u Monaku a u pripremi je izložba slike formata 2h2,5 m u Modernoj galeriji Valjevo, u ciklusu predstavljanja jedne velike slike savremenih srpskih umetnika. To delo će najverovatnije biti izloženo u Beogradu, u Galeriji Hexalab gde je bila planirana prva izložba njegovih crteža.

NOVA ZNAČENJSKA POLJA Krunićev uspeh meri se kvalitetom rada, od prvih slika do sadašnjih proširuje idejni sistem i u likovnom smislu pročišćava i obogaćuje materiju slike. Jedan je od retkih na srpskoj sceni koji slika sve bolje u vreme kada mnogo sjajnih slikara stvaralački dogoreva pa im umetnost sve više trpi. Umesto grubosti i vulgarnosti, Krunić otvara sve preciznijim i finijim sredstvima nova značenjska polja. Njegove prve slike nisu mnogo obećavale, bile su pojavno trome, teške i grube, pozadinu je ostavljao u vidu neprepariranog platna ali je zato postepeno osvojio suptilne metode zapadnog iluzionizma, otvorivši dijalog sa starim majstorima. Slikajući i na šmirgl papiru kao posebnoj podlozi, nanoseći na sliku slojeve višeslojnog inkarnata, bio je prepoznat od Ljube Popovića kao nova zvezda na našem slikarskom nebu, kao iracionalista i likovni dekadent u najboljem smislu reči, koji je na svoj način doprineo magiji srpskog slikarstva. Od samostalne izložbe u Modernoj galeriji Valjevo 2011. godine započinje pravi uspon ovog majstora koji je kao najmlađi izlagač sa tom izložbom na velika vrata ušao u istoriju novije srpske figuracije.

[restrictedarea]

U čemu je Krunićeva posebnost? Ima se utisak da se on možda i muči dok slika, kao da katkad ubija, ne oplemenjuje likovnu materiju, međutim, krajnji rezultat je čaroban a slika celovita. On nije slikar memorije, anahronista koji bez promišljanja i distance ulazi u sveti prostor starog slikarstva. Njegovo izvođenje i bojeni sloj nisu na nivou velikih uzora, ali, ko je danas uopšte sposoban da slika kao stari majstori? Njemu nije cilj da kopira i prenosi drevne modele, za većinu islužene, on se poput postmodernih umetnika poigrava sa tradicijom, ironizira je i nadgrađuje, nanovo zidajući zdanje klasično shvaćenog slikarstva. Reč je o idejnom otklonu koji podrazumeva i humor ili likovnu deformaciju, blizak duhu manirista i slikara postmodernista. Tradicionalan na paradoksalan, savremen način, ovaj mladi umetnik rođen 1974. godine, sin poznatog kolekcionara, pronašao je sopstveni način da se odredi prema najboljem u evropskoj likovnoj baštini, što mnogima nikada nije uspelo. U tom smislu je njegovo slikarstvo proizvod inteligencije i stalnog promišljanja. Pravi slikar je uvek sposoban da svoju urođenu deformaciju u izrazu, karakternu crtu u slikarskom rukopisu, pretvori u ključnu prednost, da izvrši bitan vrednosni obrt u svoju korist a nemoć pretvori u pobedu. Početne slike ovog umetnika bile su posne i ružne, za mnoge sirove, a sada publika i kolekcionari željno iščekuju njegova likovna slavlja.

Na sasvim drugačiji način od medialista uvodi ponovo renesansu i barok u savremenu srpsku i evropsku umetnost ali ne na nivou citata ili inferiornog ugledanja kao kod italijanskih slikara s početka osamdesetih godina prošlog veka, već promišljanjem i redefinisanjem. Na nemačkom i engleskom nedavno je objavljena vredna knjiga o kulturnoj istoriji lica kao likovne inspiracije. Za Krunića je sve na platnu samo dekor za pojavu izvanredne forme kakva je ljudski lik, sve je njoj podređeno, jer iz nje kao da prirodno isijava svetlost što je uvek zanimalo umetnike i što na fizičkom planu upućuje da je čovek stvoren po božanskom uzoru. Nije reč samo o portretima, niti likovima sa slika iz muzeja, nisu u pitanju samo preci već i savremenici. Slikar se bavi možda najtežom disciplinom – imaginarnim, iracionalnim, fantastičnim portretom kojim rastvara ili nadopunjuje stvarni ljudski lik. Polazište je u realnosti, možda muzejski ili mauzolejski shvaćenoj, iz koje ga umetničko htenje vodi ka oneobičenjima raznih vrsta.

ODRAZ TEMPERAMENTA Ovaj slikar za razliku od mnogih mimetičara zna da su pravi putevi ka vrlim uzorima možda zauvek zatvoreni i u tom smislu nema iluzija. Kako slikati na način starih majstora, i danas tako privlačan i veličanstven, kada su znanja izgubljena a vreme skraćeno? Izabrao je da se na dečački rasterećen, šarmantan način poigrava, posredno se baveći velikim slikarskim problemima, upućujući istoriji pogled iskosa, hrleći ka svetom na savremen način, koji podrazumeva i dozu sumnje. Zato u njegovom radu ima toliko donkihotovskog, zdravog podsmevanja okoštalom shvatanju tradicije. U zasnivanju posebne, pomerene ikonografije, pomaže mu ne samo istorija novovekovnog slikarstva već i književnosti. Krunićevu prvu, višejezičnu monografiju „Satirikon“ i katalog izložbe „Mauzolej“, prate nesvakidašnje, lucidne, pomerene kratke priče francuske književnice Elodi Pinel i Mirjane Ognjanović, jedne od najobrazovanijih i najdarovitijih Srpkinja. Krunićevo slikarstvo izvire iz književnosti kao u najboljim danima te umetnosti i književnici mu se nadahnuto obraćaju, kao nekad Gogolj, Balzak, Edgar Alan Po i Oskar Vajld u svojim pripovetkama. „Prohujala vremena i vekovi za Slavka Krunića zbivaju se u sadašnjosti, čineći bujni i vrtoglavo zanosni krajolik prepun mogućnosti da se nasluti, a zatim i jasno vidi neka bezvremena priča. Radeći, slikar je možda krotio sopstvenu maštu, ali je svojom veštinom dopustio da njegovi junaci maštu posmatrača potpuno razulare. Do te mere, da se zapitaju: ima li veće slasti od dubokog sna?“ kaže Mirjana Ognjanović u uvodu kataloga, pre nego što otvori pandemonijum svojih literarnih zapažanja o slikama i idejama Slavka Krunića, krunisan i upravo objavljenom zajedničkom knjigom „Nesanica za dvoje“. Skroman, pošten i nezlobiv, dobar primer teze da je umetnost odraz temperamenta i karaktera, ličnosti a ne znanja, u srpsku likovnu kulturu ušao je kao umetnik kome se sve više otvaraju vrata svetskih galerija.

[/restrictedarea]

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *